Zazaca Ders 23

23-Ez tim şina Dîyarbekir. / Ben Diyarbakıra hep giderim.

Merhaba,

Hayatımız boyunca bazı şeyleri sürekli, bazılarını ara sıra, bazılarını da ender olarak yaparız. Kırmanccada bu durumları ifade ederken kullandığımız kelimelere bakalım; (aşağıda kullanılan kelimelerin dışında da formlar ya da deyimler vardır.)

* %100 yani her zaman yapılan şeyleri ifade ederken:

tim/timûtim/daîma

Ez tim şina Dîyarbekir. (Ben Diyarbakıra hep giderim.)

Ti daîma zur kena. (Sen sürekli yalan söylersin/söylüyorsun.)

O timûtim serxoş o. (O her zaman sarhoştur.)

A daîma ma rê ardim kena. (O sürekli bize yardım eder.)

Ti her wext/daîma rind a! (Sen her zaman güzelsin!)

tim/timûtim: sürekli, devamlı, daima, hep, her zaman

daîma: daima, hep, her zaman

* %90 yani her zaman olmasa da çoğunlukla yapılanlar için:

vêşane/zafane

Ez zafane saete 22.00 de rakewena. (Ben genellikle saat 22.00 de yatarım.)

Ti vêşane kitabê kirmanckî wanena. (Sen genellikle Kırmancca kitap okuyorsun.)

Şima zafane pîya yenê. (Siz çoğunlukla birlikte geliyorsunuz.)

Zafane a şina. (Çoğunlukla o gider/gidiyor.)

vêşane: 1)çoğunluk 2)genellikle

zafane: 1)çoğunluk 2)genellikle

* %50 yani arada sırada yapılan işleri belirttiğimizde:

ge/ge-gane/ge-ge/rey-rey

Ez rey rey şina dewe. (Ben bazen/ara sıra köye giderim.)

Rey rey o şino dewe. (Bazen/ara sıra o, köye gidiyor.)

Ez ge-ge to vînena. (Ben bazen seni görüyorum.)

Ti ge yena ge nîna. (Sen bazen geliyorsun bazen gelmiyorsun.)

Ge-ge mi ra vano. (Ara sıra bana söylüyor.)

ge: bazen

ge-gane/ge-ge/rey-rey: ara sıra, arada sırada, bazen

* %10 yani ender olarak yapılan şeyler için:

tay, tîkê, biney

Ez tay şina Îstanbul. (İstanbula az/nadiren giderim.)

Ez sole tay wena. (Nadiren tuz yerim.)

Ma kola tay şimenê/wenê. (Biz nadiren kola içeriz.)

Ez biney wanena. (Biraz okurum/okuyorum.)

tay, -e: az

tîkê, biney: biraz, az

* %0 yani hiçbir zaman yapılmayan şeyleri ifade ederken:

Ez binra nêşina dîsko. (Ben hiçbir zaman/asla diskoya gitmem.)

Ehmed caran şimite nêşimeno. (Ahmet hiçbir zaman içki içmez.)

Ez çi rey nengan nêçînena. (Ben hiç/asla küfür etmem.)

Ez caran/binde/binra/hîç/çi rey/qet nêşîya.(Ben hiç gitmedim.)

hiçbir zaman: caran, çi rey, binde, binra, bincaran, tu derbe, qet finê, qet reyê, çi wext, esla, qet, qetîyen, deyme

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir