Zazaca Ders 2/6

DERSA ŞEŞINE: CA

Kafeyê Înternetî [İnternet kafe]
Salona Sporî [Spor salonu]
Dikanê xeletan [Hediye dükkanı]
Banka (m) [Banka]
Postexane [Postane]
Muze [Müze]

***de***

Banka saete 13.00 de abena. [Banka saat 13.00 de açılıyor.]
Departmanê rotişê na aşme de qefelîyeno. [Satış depertmanı bu ay kapanıyor.]
Postexane saete 9.00 ra dima pul roşena. [Postane saat 9.00’dan sonra pul satıyor.]
Ez giranî serê siba şina sûke. [Ben şehre genellikle sabah gidiyorum.]
Kitabxane aşma tebaxe de pade yo. [Kütüphane ağustos ayında kapalıdır.]
No dikan serra 1984 de abîya. [Bu dükkan 1984 yılında açıldı.]
No camî seserra 20. de ameyo viraştene. [Bu cami 20. yüzyılda yapılmış.]
Hewze hamnan de abena. [Havuz yazın açılıyor.]
Muze sibayê çarşeme de abena. [Müze çarşamba sabahı açılıyor.]
Dikan nika akerde nîyo. [Düükan şu an açık değil.]
Baxçeyê heyvanan zimistan de akerde nîyo. [Hayvanat bahçesi kışın açık değil.]
Ma roja şeme seba veyveyê Baranî şinê salona veyveyî. [Cumartesi Baran’ın düğünü için düğün salonuna gidiyoruz.]
Market serê siba fêkan nêroşena. [Market sabah meyve satmıyor.]
Restorant her dişeme kerg vejena. [Restorant her pazartesi tavuk çıkarıyor.]
Tîyatro saete 11.00 de bîlet roşeno. [Tiyatro saat 11.00 de bilet satıyor.]
Kitabxane saete 18.00 de qefelîyeno. [Kütüphane saat 18.00 de kapanıyor.]
Nê gureyî baxçe de bike. [Bu işi bahçede yap.]

***der***

Parîs Fransa der o. [Paris fransadadır.]
Baran ha loqante der o. [Baran şu an lokantada.]
Gulşen keye der a. [Gülşen evdedir.]
Maya min dewe der a. [Annem köydedir.]
Mifteyî ha çenteyê to der ê. [Anahtarlar senin çantanda.]
Ê konser der ê. [Onlar konserdeler.]
Georgia (Corcîa) Amerîka der a. [Georgia (Corcia)  Amerikadadır.]

de=der

Zafhûmarî [Çoğulluk]

Di çeşît zafhûmarî estê eke çekuye xoser bî ‘î’ gêna û bena zafhûmar; eke çekuye halê oblîkî de biba bi ‘an’ zafhûmar bena.
[İki çeşit çoğulluk vardır eğer kelime yalın olursa ‘î’ alır ve çoğul olur; eğer kelime bükünlü halde ise ‘an’ ile çoğul olur.]


Wendekar+î ==> Wendekarî şinê wendegeh. [Öğrenciler okula gidiyor.]
Wendekar+an ==> Ramitox wendekaran benê wendegeh. [Sürücü öğrencileri okula götürüyor.]

Cumleya yewine de ‘wendekar’ kerdox o ma zanî ke demo nikayin de kerdox xoser o nê sebebî ra ‘wendekar’ bi ‘-î’ bîyo zafhûmar.

[Birinci cümlede ‘wendekar’ öznedir şimdiki zamanda öznenin yalın halde olduğunu biliyoruz bu sebeple ‘wendekar’ ‘î’ ile çoğul olmuştur.]

Cumleya dîyine de zî ‘wendekar’ obje yo demo nikayin de obje halê oblîkî de yo nê sebebî ra ‘wendekar’ bi ‘-an’ bîyo zafhûmar.

[İkinci cümlede ise ‘wendekar’ nesne dir şimdiki zamanda nesne bükünlü haldedir bu nedenle ‘wendekar’ ‘an’ ile çoğul olmuştur.]

Wendekar+î ==> Wendekarî şîyî wendegeh.
…………………………..xoser……………………………….

Wendekar+î ==> Ramitoxî wendekarî berdî wendegeh.
……………………………..oblîkî……..xoser………………………………

Wendekar+an ==> Wendekaran wezîfeyê xo kerdî.
……………………………oblîkî………….xoser………………

Ez sayan wena. [Elmaları yiyiyorum.]
Mi sayî werdî. [Elmaları yedim.]

Ez eyelan bena wendegeh. [Çocukları okula götürüyorum.]
Mi eyelî berd wendegeh. [Çocukları okula götürdüm.]

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir